Priapizm nedir, ne zaman acildir?

Kısa cevap: Priapizm nedir?

PriapizmPriapizm4 saatten uzun süren, çoğu zaman ağrılı ereksiyon. Acil tıbbi müdahale gerektirir; tedavi gecikirse kalıcı hasar oluşabilir., cinsel uyarılma ya da istekten bağımsız olarak saatlerce süren ve çoğu zaman ağrılı olan bir ereksiyondur. ABD ürün bilgisine göre Viagra kullananlarda 4 saatten uzun süren ereksiyon ve priapizm (6 saatten uzun süren ağrılı ereksiyon) seyrek olarak bildirilmiştir.^[1] 4 saatten uzun süren bir ereksiyon acil bir durumdur. Viagra kullanırken karşılaşılabilecek bütün acil durumları Viagra ve acil durumlar sayfasında anlattık; bu yazı priapizme odaklanır.

Burada önemli bir ayrımı baştan yapmak gerekir: Viagra’nın etkisi birkaç saat sürer, ama bu ereksiyonun saatlerce kesintisiz süreceği anlamına gelmez. Normalde ereksiyon cinsel ilişki ya da boşalmadan sonra kaybolur. İlacın etki süresi içinde cinsel uyarılmayla yeniden ereksiyon olması kolaylaşır. Cinsel uyarılma bittiği hâlde geçmeyen bir ereksiyon ise beklenen bir etki değildir.

Priapizm neden tehlikelidir?

Normal bir ereksiyonda penisteki süngersi dokuya (korpus kavernozumKorpus kavernozumPenisin içinde, ereksiyon sırasında kanla dolan iki süngerimsi doku silindiri.) kan dolar ve ereksiyon bittiğinde bu kan dolaşıma geri döner. Priapizmde kan penis dokusunda uzun süre hapsolur. Bu kan zamanla oksijenden yoksun kalır ve penis dokusunun beslenmesi bozulur.

ABD ürün bilgisine göre priapizm hemen tedavi edilmezse penis dokusunda hasar ve kalıcı ereksiyon kaybı oluşabilir.^[1] Yani priapizmin tehlikesi yalnızca ağrı değil, tedavi gecikirse ereksiyon yeteneğinin kalıcı olarak kaybedilebilmesidir. Bu nedenle zaman çok önemlidir.

4 saat kuralı ne anlama gelir?

Kullanma talimatı ve ürün bilgileri, 4 saatten uzun süren ereksiyonda hemen tıbbi yardım alınmasını önerir.^[1],[2] ABD Ulusal Diyabet, Sindirim ve Böbrek Hastalıkları Enstitüsü (NIDDK) de ağızdan alınan bir ereksiyon ilacından sonra 4 saatten uzun süren ereksiyonda hemen bir sağlık profesyoneline başvurulmasını önerir.^[3]

Bu kural, aynı sınıftaki diğer ilaçlar için de geçerlidir; tadalafil ve vardenafilin ürün bilgileri de 4 saatten uzun süren ereksiyonda hemen tıbbi yardım alınmasını önerir.^[4],[5] Pratik olarak, ereksiyon cinsel uyarılma bittikten sonra geçmiyorsa ve 4 saate yaklaşıyorsa, acil servise gitmek için daha fazla beklememek gerekir.

Kimlerde priapizm riski daha yüksektir?

Bazı hastalıklar ve durumlar priapizme yatkınlığı artırır. ABD ürün bilgisi, bu durumlardan bazılarını şöyle sayar:^[1]

• Orak hücre anemisi: Kırmızı kan hücrelerinin şeklini bozan kalıtsal bir kan hastalığıdır. Ürün bilgisine göre bu hastalığı olanlarda Viagra’nın güvenliliğine dair kontrollü çalışma verisi yoktur.
• Multipl miyelom: Kemik iliğindeki plazma hücrelerinin bir kanseridir.
• Lösemi: Kan hücrelerinin kanseridir.

Ürün bilgisi ayrıca açılanma (angulasyon), kavernöz fibrozis ya da Peyronie hastalığıPeyronie hastalığıPenis dokusunda sert plak oluşması sonucu penisin eğrilmesi ve ereksiyonda ağrı ile seyreden hastalık. Sildenafil bu durumda dikkatli kullanılır. gibi penisin yapısını değiştiren durumları olan kişilerde dikkatli olunması gerektiğini belirtir.^[1] Bu durumlardan biri sizde varsa ya da daha önce priapizm geçirdiyseniz, bunu Viagra reçete edilmeden önce hekiminize mutlaka söyleyin.

İlaçla ilgili hangi durumlar riski artırabilir?

Priapizm riskini artırabilecek durumlar arasında önerilenden yüksek doz almak, aynı gün birden fazla tablet almak ve sildenafilin kandaki düzeyini artıran ilaçlarla birlikte kullanmak sayılabilir. Viagra günde en fazla bir kez alınır.^[1] Ritonavir gibi bazı ilaçlar sildenafilin kandaki toplam miktarını belirgin biçimde artırır; bu tür ilaçları kullananlarda doz kararı hekime aittir.

Aynı sınıftan iki ilacı birlikte kullanmak da doğru değildir. Örneğin Viagra ile tadalafilin birlikte kullanımı, yan etki riskini artırır. İnternetten alınan ve içeriği bilinmeyen ürünler ise beklenenden çok daha yüksek miktarda etken madde içerebilir.

Priapizm olursa ne yapılmalı?

1. Beklemeyin: Ereksiyon cinsel uyarılma bittiği hâlde geçmiyorsa ve 4 saate yaklaşıyorsa, en yakın acil servise başvurun ya da 112’yi arayın.
2. Kendi yöntemlerinizi denemekle zaman kaybetmeyin: Priapizm tıbbi tedavi gerektirir.
3. Aldığınız ilacı söyleyin: Sağlık ekibine Viagra ya da benzeri bir ilaç aldığınızı, hangi dozda ve ne zaman aldığınızı söyleyin.
4. Utanmayın: Acil servis ekipleri bu durumla karşılaşır. Utanç nedeniyle başvuruyu geciktirmek kalıcı hasar riskini artırır.

Acil serviste ne yapılır?

Priapizm tedavisi, ereksiyonun ne kadar sürdüğüne ve nedenine göre değişir. Genel olarak amaç, penis dokusunda hapsolan kanın boşaltılması ve normal kan akışının yeniden sağlanmasıdır. Bunun için hekim, penis dokusundan kan alabilir ve damarları daraltan ilaçlar uygulayabilir. Erken başvuruda tedavi genellikle daha basit ve daha başarılıdır.

Tedaviden sonra hekim, priapizmin nedenini değerlendirir ve ereksiyon ilacının yeniden kullanılıp kullanılamayacağına, kullanılacaksa hangi dozda kullanılacağına karar verir.

Priapizm ile uzun süren normal ereksiyon nasıl ayırt edilir?

Viagra kullanan bazı kişiler, ereksiyonun ilaçsız duruma göre daha uzun sürdüğünü fark edebilir. Bu kendi başına priapizm değildir. Ayırt etmeye yardım edebilecek bazı noktalar şunlardır:

• Normal ereksiyon cinsel uyarılma bittikten ya da boşalmadan sonra azalır; priapizm ise uyarılma bittiği hâlde geçmez.
• Priapizm çoğu zaman ağrılıdır ve penis sert ve hassastır.
• Priapizm saatlerce sürer.

Emin değilseniz, beklemek yerine tıbbi yardım almak her zaman daha güvenlidir.

Priapizmden sonra ereksiyon nasıl etkilenir?

Priapizmin uzun vadeli sonuçları, büyük ölçüde ereksiyonun ne kadar sürdüğüne ve tedavinin ne kadar erken başladığına bağlıdır. Erken tedavi edilen priapizmde ereksiyon yeteneği çoğu zaman korunur. Tedavi geciktikçe penis dokusunda hasar oluşma olasılığı artar; ABD ürün bilgisi de tedavi edilmeyen priapizmin kalıcı ereksiyon kaybına yol açabileceğini belirtir.^[1]

Bu nedenle priapizm yaşayan birinin en önemli adımı, utanç ya da kaygı nedeniyle başvuruyu geciktirmemektir. Tedaviden sonra ürolog, ereksiyon işlevini değerlendirir ve gerekirse takip planlar.

Viagra’yı yeniden kullanmak mümkün mü?

Priapizm geçirmiş biri, Viagra ya da benzeri bir ilacı yeniden kullanmadan önce mutlaka hekimine danışmalıdır. Hekim, priapizmin nedenini değerlendirir: Önerilenden yüksek bir doz mu alındı, sildenafilin kandaki düzeyini artıran bir ilaç mı kullanıldı, yoksa priapizme yatkınlık yaratan bir hastalık mı var? Bu değerlendirmeye göre ilacın yeniden kullanılıp kullanılamayacağına, kullanılacaksa hangi dozda kullanılacağına karar verilir.

Kullanma talimatı da Viagra kullanırken 4 saatten uzun süren bir ereksiyon olursa hemen hekime başvurulmasını ister.^[2]

Priapizm öyküsü olan kişilerin, ileride başvuracakları her hekime ve eczacıya bu bilgiyi vermesi de önemlidir; çünkü bazı başka ilaçlar da uzun süren ereksiyon riskini artırabilir.

Özetle

Priapizm, cinsel uyarılmadan bağımsız olarak saatlerce süren ve çoğu zaman ağrılı olan bir ereksiyondur. Viagra ile seyrek olarak görülür, ancak tedavi edilmezse penis dokusunda kalıcı hasar ve kalıcı ereksiyon kaybına yol açabilir. 4 saatten uzun süren bir ereksiyonda beklemeden acil servise başvurulmalıdır. Orak hücre anemisi, multipl miyelom, lösemi ve penisin yapısını değiştiren durumlar riski artırır. Diğer yan etkiler için Viagra sonrası baş ağrısı ve yüz kızarması ve Viagra ve göz sağlığı yazılarına, ilacın kullanılamadığı durumlar için Viagra’yı kimler kullanamaz? sayfasına bakabilirsiniz.